تجربه برجام، دو جنگ تحمیلی و نقض تفاهم اسلام‌آباد توسط ایالات متحده، نگاه ایران به مذاکرات با آمریکا را تغییر داده و اکنون مسئله اصلی تهران، چگونگی تضمین اجرای تعهدات و جلوگیری از تکرار تجربه‌های گذشته است.
همان‌قدر که احتمال تشدید رویارویی در محاسبات سیاسی و رسانه‌ای پررنگ‌تر می‌شود، تلاش برای مهار آن نیز ابعاد گسترده‌تری پیدا می‌کند. میانجیگری معمولا زمانی شدت می‌گیرد که فاصله میان دیپلماسی و تقابل، بیش از هر زمان دیگری شکننده شده باشد.
تهران می‌کوشد به طرف مقابل نشان دهد که نه می‌توان با تهدید نظامی آن را به پذیرش مطالبات یک‌طرفه وادار کرد و نه می‌توان با طولانی کردن روند مذاکرات، زمان را به ابزاری برای فرسایش و تحمیل شرایط تبدیل کرد.
فیاض زاهد، فعال سیاسی معتقد است: با توجه به تجربه انقلاب روسیه، که گاهی یک گام به عقب برداشتن، برای آنکه ثبات و موجودیت کشور حفظ شود تا پس از آن سپس دو گام به جلو برداشت، بهتر از قمار بر هستی و نیستی کشور است.
مذاکرات ایران و آمریکا در شرایطی ادامه دارد که دیپلماسی، فشار اقتصادی، تهدید نظامی و بازدارندگی همزمان در معادلات دو طرف نقش دارند. تهران ضمن حفظ کانال‌های ارتباطی و استفاده از میانجیگری منطقه‌ای، بر ظرفیت‌های دفاعی و اهرم تنگه هرمز تکیه دارد.
احمدی درباره تحرکات اخیر کشور‌های منطقه در میانه تشدید تنش‌ها میان تهران و واشنگتن گفت: واقعیت این است که بین کشور‌های منطقه درباره نحوه برخورد با ایران تفاوت‌های جدی وجود دارد.
محسن رضایی دبیر شورای عالی امنیت ملی گفت: شروط ایران به آمریکا اعلام شده، اما ترامپ قادر به تصمیم‌گیری نیست و آمریکا از سر استیصال در جنگ نظامی به محاصره هوایی روی آورده است.
سیدعباس عراقچی گفت: پیشنهاد ما واضح است. ایران آماده است تنگه هرمز را به عنوان بخشی از توافق برای پایان دادن به جنگ بازگشایی کند و در عوض، ما می‌خواهیم پول‌ها و دارایی‌هایمان که به‌طور غیرقانونی مسدود شده‌اند، آزاد شوند.
هر چند مسعود پزشکیان نیویورک را بدون دیداری با ترامپ ترک کرد، اما اصل این شایعه و خبر‌های پس از آن در مورد مذاکرات غیرمستقیم ایران و آمریکا، نشان‌دهنده تحولی در شرایط دیپلماتیک میان دو کشور بود.
گزارش‌های رسانه‌ای از تغییر محاسبات برخی کشور‌های عربی حوزه خلیج‌فارس درباره ادامه جنگ و توافق احتمالی با تهران حکایت دارد. «وال‌استریت‌ژورنال» در گزارشی مدعی شده تلاش میانجی‌ها برای ازسرگیری مذاکرات با مقاومت برخی تولیدکنندگان بزرگ نفت منطقه مواجه شده است.
از نگاه دیپلماتیک، پیشنهاد تهران دست‌کم یک چارچوب مرحله‌ای برای خروج از بن‌بست ارائه می‌کرد: توقف درگیری، کاهش فشار اقتصادی، بازگشایی مسیر انرژی و سپس حرکت به سمت مذاکرات دشوارتر. حتی یک مقام آمریکایی پیش‌تر مذاکرات غیرمستقیم را «مثبت و سازنده» توصیف کرده بود.
پزشکیان پس از بازگشت به ایران از سفر نیویورک، در جمع مردمی که برای استقبال از او به فرودگاه آمده بودند، با تأکید بر ایستادگی و خدمت به مردم گفت: «تا پای جان خواهیم ایستاد و تا جان در بدن داریم، صادقانه خدمتگزار مردم عزیز کشورمان خواهیم بود.»
یک منبع مطلع از مذاکرات ایران و آمریکا ادعا کرده است که ایران تلاش دارد مذاکرات را بر موضوع تنگه هرمز و محاصره دریایی آمریکا متمرکز کند، در حالی که دولت دونالد ترامپ خواهان موافقت تهران با امتیاز‌هایی در موضوع هسته‌ای است.